?

Log in

ЗАНАТОЎКІ МАСТАКА [entries|archive|friends|userinfo]
Адам Глобус

[ website | Facebook-hlobus ]
[ userinfo | livejournal userinfo ]
[ archive | journal archive ]

(бяз тэмы) [Лют. 19, 2017|10:53 am]
Адам Глобус
[Tags|]

Беларус і ліцьвін – 6

Беларус з павагай ставіцца да нябожчыкаў, прынамсі першыя сорак дзён; ліцьвін адразу выказвае нябожчыку ўсе свае крыўды, якія назбіраліся за жыццё, «Памёр, ну і добра!» – гэта самае мяккае з усяго абразлівага, што гаворыцца ім пра мёртвага.

Беларус робіць усё, каб не напіцца ў гасцях, а калі і напіваецца, ды раскайваецца ў гэтым; ліцьвін любіць прыйсці ў госці да беларуса, там моцна выпіць, а потым разбіць чарку ад падлогу і крыкнуць на ўсю кватэру: «Быдларусы, хамы, ненавіджу вас!»

Беларус збольшага вучань, і толькі ў асобных момантах ён робіцца настаўнікам; ліцьвін заўсёды напышлівы лектар і самазакаханы прапагандыст.

Беларус, нават добра падзарабіўшы, будзе лётаць эканом-класам; ліцьвін і ў сваё поўнае безграшоў'е падае сябе ВІП-персонай, якая належыць да ВІП-нацыі.

У беларусе ліцьвін сядзіць глыбока-глыбока і нават не аказваецца; з ліцьвіна беларус паказваецца ў самых недарэчных момантах і ў самых нечаных месцах, паказваецца ў час перасячэння мяжы і у час працаўладкавання.
Спасылка2 камэнтара|Пракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 18, 2017|07:13 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

2007. Ян і костачка Акуджавы

«Мы працуем не дзеля грошаў. Усе, хто тут у кабінеце, даўно зарабілі сабе на жыццё…» Калі Ян прамаўляе сказ, што мы працуем не дзеля заробкаў, можна не сумнявацца – зараз пачнецца скандал. У час скандалу лепей сядзець і маўчаць, лепей рабіць выгляд, што цябе ў кабінеце няма. «Мы цяпер працуем, каб нешта добрае зрабіць у свеце! Я папрасіў падрыхтаваць у серыю лірыкі зборнік Булата Акуджавы. Падрыхтавалі, выдалі, паклалі мне на стол. Разгортваю, а песні пра вінаградную костачку няма. Каму патрэбны зборнік Акуджавы без песні пра костачку? Блядзь, такі збонік нікому нахуй не трэба! Няўжо нельга было спытаць у мяне пра змест? Мы вядзём пароцьму праектаў. Мы кантралюем выхад кожнай пятай кнігі на рускай мове. Мы гаспадары на рускім кніжным рынку, а выпускаем мы ўсё яшчэ гаўно замест кніжак. Можа я не маю рацыі? Валодзя, ты помніш песню пра вінаградную лазу?» Адседзецца і адмаўчацца ў мяне гэтым разам не атрымалася: «Якаў Міхайлавіч, я выдатна памятаю песню…

Виноградную косточку в теплую землю зарою,
И лозу поцелую и спелые гроздья сорву,
И друзей созову, на любовь свое сердце настрою.
А иначе зачем на земле этой вечной живу?»

«Правільна! Лепшая песня Булата Акуджавы. У нашай кнізе яе няма. Коля Навуменка павінен атрымаць у рыла за такое складанне. Ён галоўны рэдактар і павінен атрымаць па мордасам…» Наш галоўны друкар – Юра Хацкевіч спрабуе заняць пазіцыю міратворцы: «Янчык, не крычы! Супакойся. Будзе дадатковы наклад, і мы ўставім у кнігу тваю костачку. Дастанем нейкі з вершаў і паставім на яго месца «Грузінскую песню». Нічога страшнага не здарылася. Мы зробім яшчэ шмат добрых спраў у кніжным свеце…» Ян п'е свежавыціснуты маркоўны сок і супакойваецца, а я запісваю ў нататнік, што трэба перадаць Навуменку, каб паставіў у кнігу Акуджавы песню пра вінаградную костачку.
Спасылка2 камэнтара|Пракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 18, 2017|10:56 am]
Адам Глобус
[Tags|]

1963. Клаўдыя і дэтэктар ілжы

Выхавацелька з дзіцячага саду Клаўдыя Іванаўна вылічвала ілгуноў хутка. «Паглядзі мне ў вочы, і я адразу зразумею – ілжэш ты ці кажаш праўду!» – ад такой прапановы ніхто з дзяцей адмовіцца не мог. Шмат хто з дзетсадаўцаў нават верыў, што чалавечыя вочы не могуць падманваць. Вытрываць суворы позірк выхавацельні было даволі цяжка. Клаўдыя Іванаўна яшчэ ў дзіцячым садзе вучыла нас праходзіць дэтэктар ілжы, толькі зразумелі мы гэта значна пазней.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 18, 2017|10:18 am]
Адам Глобус
[Tags|]

1999. Антак і праца

Антак неяк хутка стаміўся ад жыцця. Хваробы напалі на яго. Давялося аформіць інваліднасць. Войска і завод высмакталі з нашага волата ўсе сокі. Ён занудзіўся. Пачаў выпіваць. Аднойчы раніцай Антак пазваніў у дзверы маёй мінскай кватэры. Заходзіць у кватэру адмовіўся. Ад Антака моцна пахла віном. Мы пагаварылі, стоячы ў пад'ездзе. Ён папрасіў знайсці яму працу ў Мінску. Хацеў змяніць лад жыцця. Збіраўся кінуць выпіўку. Я правёў Антака на чыгуначны вакзал і даў яму грошы. Ён спрабаваў адмовіцца, але ўсё ж забраў дваццаць даляраў «на дарогу да Койданава». Працу ў Мінску для былога токара з інваліднасцю я не знайшоў. Шукаў, размаўляў са знаёмымі, прасіў. Ніхто не захацеў дапамагчы хвораму чалавеку, якому было ўжо за пяцьдзесят.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 18, 2017|10:07 am]
Адам Глобус
[Tags|]

Адам Глобус "Сіні тралейбус" 1983 год. Папера, туш, акварэль 15х21 см.

tralik1982.jpg
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 17, 2017|08:52 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

2017. Яня і апарат

Паказваю Яні малюнак і кажу: «Паглядзі, які тонкі штрых!» – «Чакай, я начаплю акуляры. Недабачваю. Сляпая стала. Выдатны малюнак. Сапраўды – тонкая праца. Мне, каб такое ацаніць, трэба даставаць акуляры. Сляпая і не толькі сляпая, я цяпер і не чую на адно вуха. Пайшла да доктара. Кажу: правае вуха кепска чуе. Доктар паглядзеў і спытаўся, ці не было ў мяне якой траўмы. Я ўжо і забылася пра сваё раптоўнае падзенне. Чатыры гады прайшло. Ноч не спала, рыхтавала даклад для выступу ў Брусэлі. Заснула на якую гадзіну. Ускочыла а чацьвертай раніцы. Зайшла ў прыбіральню і правалілася ў цемру. Прахопліваюся і бачу, што ляжу на падлозе. Бразнулася лобам на плітку. Як толькі не забілася. Абмацала галаву. Палова галавы згубіла адчувальнасць. Мне трэба ў аэрапорт. Я думаю: добра, што сёння ляснулася на падлогу. Даклад увечары, я твар замажу. Палячу з замазаным тварам. Да вечара страшнага і чорнага сіняка яшчэ не будзе. Сіняк мой закрасуе заўтра. Зраблю даклад, а там хай сабе твар мой сінее. Вярнулася дамоў з чорным тварам. Схадзіла ў бальніцу. Там суцешылі: паціху-патроху ўсё загоіцца і адчувальнасць вернецца. Так і было – сіняк сышоў, адчувальнасць пакрысе аднавілася. Блага, бо я тады не заўважыла, што ў вуху нешта парвалася. Яно там парвалася і зраслося кепска. Цяпер дрэнна чую. Доктар кажа, што трэба зрабіць аперацыю. Мусіць і варта зрабіць, але ён ніякіх гарантый не дае. Кажа: паспрабуем, можа і атрымаецца, а можа і не атрымаецца. Калі не атрымаецца, ён прапануе мне паставіць слыхавы апарат. Да акуляраў дадасца яшчэ і апарат. Вось так! Ты ўяўляеш мяне са слыхавым апаратам? Я не магу прывыкнуць да такога вобраза са слыхавым апаратам і ў акулярах…» – «Як твая спіна?» – «Баліць. Толькі я цяпер пра спіну і не думаю. Галава занятая думкамі пра слыхавы апарат…»
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 17, 2017|08:26 am]
Адам Глобус
[Tags|]

2017-1993. Славук і няёмкасць

На пачатку дзевяностых маё выдавецтва разам з выдавецтвам Жэні Кірылава "Валеў" рыхтавала кніжную серыю казак. Першы том беларускіх народных казак праілюстраваў Міхал Анемпадыстаў, другі том з казачнымі гісторыямі пра Гулівера быў аздоблены малюнкамі Сяргея Войчанкі. Малюнкі да трэцяга і чацьвёртага тамоў з казкамі братоў Грым зрабіў Валера Славук. Серыйнае афармленне распрацаваў Валодзя Цэслер. Здавалася, што серыя мусіла стаць папулярнай і любімай. Не стала. Жэня Кірылаў згубіў малюнкі Славука. Час быў імклівы. Даводзілася шмат бегаць, ездзіць і лётаць. Мы крыху паперажывалі з-за страты і заняліся іншымі кнігамі. Грошы за малюнкі Валера арымаў. Быццам і няма нагоды для перажыванняў, але мне і праз трыццаць гадоў няёмка перад Славуком. Не я вінаваты ў прапажы ілюстрацый. Жэню я не збіраюся папракаць. Проста кажу, што мне, як выдаўцу, няёмка перад мастаком.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 16, 2017|10:14 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

*

Чамусці, мала хто з нас па-сапраўднаму любіць такі шырокараспаўсюджаны музычны інструмент як будзільнік...
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 16, 2017|07:57 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

Маці, крама, каробка

Асмалоўская казка

Сяржук Грай убачыў шэрую каробку выпадкова. Ён бязмэтна бадзяўся па горадзе. Настрой меў пахавальны. У лякарні памірала маці Сяржука. Дактары давалі ёй толькі тры дні жыцця. Грай і сам не ведаў чаго зайшоў у краму «Каробкі». Якіх там толькі каробак не выставілі! Вялікія і малыя, кардонныя і папяровыя, стракатыя і аднатонныя, клятчастыя і паласатыя. Былі каробкі памерам з куфэрак, а былі зусім маленечкія для пярсцёнкаў і завушніцаў. У самым далёкім ад дзвярэй і цемнаватым кутку гандлёвай залы Сяржук Грай пабачыў шэрую каробку. Памер у яе быў прыблізна як у каробкі з-пад жаночых чаравічкаў. На каробцы паблісквала белая нелепка з надпісам «Калі ты пахаваеш прах свайго любімага чалавека ў нашай каробцы, мы гарантуем уваскрашэнне!». Грай схапіў каробку і пайшоў да прадавачкі. Маладая чарнакосая прадавачка падобная да персідскай прынцэсы запэўніла Сяржука ў праўдзівасці слоў з белай налепкі. Крама дала гарантыю на год. Пасля крэмацыі трупа сын перасыпаў прах маці ў шэрую каробку і падхаваў пад бацькоўскі крыж. Тут варта сказаць, што за шэрую каробку Грай выклаў вялікія грошы – выклаў заробак за тры поўных месяцы. Таму праз год Сяржук зайшоў у краму «Каробкі» і спытаў, чаму не ўваскрэсла ягоная маці. Падобная да прынцэсы прадавачка сумным голасам паведаміла наіўнаму пакупніку, што крама гарантавала ўваскрашэнне шэрай каробкі, а не ўваскрашэнне чалавека. Разчараваны Сяржук Грай спачатку не хацеў, а потым падумаў і ўзяў уваскрэслую з нібыцця шэрую каробку, а раптам некаму ў ягонай Асмолаўцы і спатрэбіцца.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 16, 2017|07:56 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

Беларус і рускі – 7

Беларусь ніколі не шыкуе, але і ў голад не завальваецца; Расею не-не дый ахопіць страшны голад, а, як толькі ў яе з'яўляюцца грошы, пачынаецца баляванне гучнае на ўвесь свет, такое баляванне, нібыта яно апошняе на зямлі…

Беларус зацяты; рускі шырокі…

Для большасці беларусаў усё цыганскае – чужоў і варожае, якога трэба асцерагацца; рускі, як той паляк ці яўрэй, любіць у сваіх музыцы, літаратуры і кіно цыганскія матывы…

Беларус імкнецца выглядаць меншым, чым ёсць у рэальнасці; рускі напінаецца і стараецца падаць сябе больш важным і больш значным, чым ён ёсць…

Беларус нікому не даруе нават дробнай крыўды, не кажучы пра знявагі, абразы і прыніжэнні, беларус помслівы і не верыць, што Бог нешта некаму можа дараваць; рускі верыць у божае ўсёдараванне, верыць, што Бог – добры і можа дараваць грэшніку нават смяротныя грахі…
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 16, 2017|10:27 am]
Адам Глобус
[Tags|]

1983. Янішчыц і каханне

Паўтараеш за Жэняй яе радкі:

Спахмурнелы дзень і смутны вечар –
Нібы і ў каханых не была…

Нібыта трэба запярэчыць… Нібыта і варта сказаць: «Была! Была…» Ды не кажацца такое, не вымаўляецца, не выгаворваецца. Можа і праўда, што «ў каханых не была».
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 16, 2017|10:21 am]
Адам Глобус
[Tags|]

2016. Пазняк, Дубавец і «бульбаш»

«Мне сто пяцьдзесят бульбашу і таматны сок,» – так змрочны п'янтос замаўляе ў вясёлай буфетчыцы чарговую дозу. Слухаю і радуюся, бо памятаю, як Пазняк з Дубаўцом абураліся гэткай на іх розум – абразлівай назвай гарэлкі. Цяпер, калі слова «бульбаш» зрабілася сінонімам слова «гарэлка», думаю і Дубавец з Пазняком абурацца перастануць. Зрэшты, яны заўсёды знойдуць нагоды для пафасных абурэнняў нейкай драбязой.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 15, 2017|07:13 pm]
Адам Глобус
[Tags|, ]

У галерэі "Ў" выставілі маю жывапісную кампазіцыю "Таемная вячэра" і дзевяць распісаных талерак. Талеркі пачалі прадавацца )))

U-17.jpg
Спасылка2 камэнтара|Пракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 15, 2017|09:33 am]
Адам Глобус
[Tags|]

1968. Маці і макароны

Ніколі сур'ёзна не захапляўся кулінарыяй. Нават, калі ў нашай сям’і з’явіўся прафесійны кухар з сочынскай рэстарацыі – Гена Сахарцаў, праца каля пліты мне ўсё адно не падабалася. Яна мне не падабалася яшчэ і таму, што мой першы кулінарны эксперымент скончыўся скандалам. У дзяцінстве мне заўсёды хацелася есці. Звычайна, я абмяжоўваўся лустай чорнага хлеба з цукрам. З’ядаеш лусту, запіваеш гарбатай і голад знікае. Аднойчы я зрабіў эксперымент, уключыў газ, запаліў фаерку і ў сінім полымі пачаў абпальваць сухую макароніну. Яна крыху аплаўлялася, рабілася мяккай і залацістай. Нагрэты кавалак макароніны я з’ядаў. На смак гарачая макароніна нагадвала падсмажаныя на вогнішчы каласкі, што і натуральна. З’еўшы некалькі нагрэтых агнём макаронін, я быў страшэнна задаволены сваім вынаходніцтвам. Таму, калі маці спыталася, чаму ў кватэры пахне гарэлым, я ёй расказаў пра ўласны кулінарны рэцэпт. Маці на мяне насварылася. У яе быў кепскі настрой, і яна моцна сварылася. Лупіць не лупіла, але сварылася так, што мне больш не хацелася займацца кулінарнымі эксперыментамі.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 15, 2017|09:29 am]
Адам Глобус
[Tags|, ]

*

Раман Кнута Гамсуна “Горват”...
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 14, 2017|08:18 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

2017. Янішчыц і пячатка праклятасці

Ёсць творцы, на якіх лёс ставіць пячатку праклятасці. Шмат хто, пасля смерці Анатоля Сыса казаў, што ён быў праклятым паэтам. Мяне, шчыра кажучы, дзівіла гэткае трафарэтнае бачанне значнай постаці Сыса. Выклятасць я бачыў на тварах зусім іншых нашых творцаў. Мастакі Андрэй Савіцкі і Валянцін Дзялендзік былі пазначаны праклятасцю. Паэты Вася Шугалей і Жэня Янішчыц таксама мелі на сабе страшны знак. Таму і смерць у іх была нялюдская. Васіля задушылі дротам. Андрэй абпіўся гарэлкай. Валік павесіўся. Жэня скочыла з гаўбца. Цяпер я ўглядаюся ў іх постаці і бачу адну агульную для ўсіх адметнасць. Уся адзежа на гэтых творцах была не ў памер. Апранахі былі або крышку большыя або трошкі меншыя, чым патрэбна. Андрэй насіў завялікі швэдар і караткаватыя порткі. Валік насіў куртку на два памеры большую чым трэба. Вася хадзіў у малых шортах. У Жэні Янішчыц увесь час з пад сукенкі выязджаў карункавы край камбінацыі. Як яе завялікай камбінацыі было няўтульна пад замалой сукенкай, так і самой Жэні было няўтульна ў нашым свеце. Ёй не дыхалася, не спалася, не жылося… Так не жылося і Дзялендзіку, і Савіцкаму, і Шугалею. Так не жывецца ўсім, каго лёс адзначыў пячаткай праклятасці. Наш сонечны свет для іх нязручны, ён для іх нейкага чужога памеру.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 14, 2017|11:01 am]
Адам Глобус
[Tags|]

2017. Андрэй і падарунак

З падарункамі заўсёды цяжка. Што падараваць? Паспрабуй адкажы на такое здавалась б – звычайнае пытанне. Без доўгіх пакутаў і самаедных сумневаў добры падарунак ты не зробіш. А калі цябе запросяць на які юбілей, на якое пяцідзесяцігоддзе саліднага чалавека, ты сто разоў задасі сабе цяжкае пытанне пра падарунак. Сталаму чалавеку трэба і падарунак прынесці адпаведны, тут варта прыслухацца да парады Андрэя, які піша: «Досыць часта даводзіцца назіраць людзей сталага ўзросту, якія маюць узроставыя парушэньні балянсу. (…) Першым выхадам з сытуацыі можа быць самы звычайны кіёк, які, вядома ж, па-сучаснаму зроблены і адпавядае стылю чалавека». Во! Адказ на ўсе пакутлівыя пытанні пра падарунак – ідзі і дары палачку. Асаблі мне цяжка з падарункамі для салідных і сталых жанчын. Вядома, я магу падарыць ім малюнак ці нават карціну напісаную алейнымі фарбамі на льняным палатне, але якая карысць з той карціны. Іншая рэч – палачка. Выдатна! Андрэй сваю параду змясціў на сайце радыё «Свабода», цяпер я ведаю, што падарыць сваім сталым сябрам і таварышам з гэтай саліднай радыёстанцыі. Не карціну, не гумовыя боты і не кнігу з подпісам, ім трэба прыносіць, і трэба дарыць палачкі, вядома ж, па-сучаснаму зробленыя і адпавядныя стылю.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 13, 2017|10:53 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

1964. Антак і значкі

Калі Антак вярнуўся з войска, у яго на гімнасцёрцы было шмат розных значкоў. «Гэх! Каб жа мне такіх значкоў на грудзі паначапляць, я быў бы самым шчаслівым хлопцам у горадзе Дзяржынску!» – так я думаў, але сказаць пра тое Антаку не наважыўся. Пра значкі сказаў Толік Кісель. Ён быў на два гады старэйшы за мяне, і рашучасці меў больш. Толік ужо ў школу хадзіў, а я яшчэ ў сад. «Барыс Ладаўшчук, калі прыйшоў з войска, дык параздаваў сваім хлопцам усе значкі з гімнасцёркі! Яны лёталі па Дзяржынску і выхваляліся, што ў іх ёсць вайсковыя значкі, а ў нас такіх няма і не будзе. Мы сказалі, што Антак вернецца з войска, і падорыць нам свае значкі!» – так Толік сказаў Антаку. Той зняў з гімнасцёркі значкі і паначапляў на на грудзі. Я быў такі шчаслівы, што ўсміхаўся, адкрыўшы рот. Так мяне і зфатаграфавалі з шырокай усмешкай без пярэдніх верхніх зубоў. Дзед Бронік паглядзеў на маю зялёную куртку абчапляную вайсковымі значкамі і сказаў: «Табе можна ў войска не хадзіць, усе ўзнагароды ты цяпер маеш!»
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 13, 2017|08:46 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

1980. Дзед і ключ

Ключ ад дзедавай хаты вісеў пры дзвярах, на цвічку, пад старой кепкай. Ключ меў “язык”, а сам замок – шырокая назубленая засаўка. Зачынялася засаўка праз дзірку ў вушаку. Ні дзед Валодзя ні баба Броня той доўгі і цяжкі ключ ніколі нікуды не зносілі. Удзень ён вісеў на вуліцы, а ўночы ключ заносілі ў сенцы. Ключ ад вясковай хаты – каштоўная рэч. Шкада, што я не знайшоў часу каб сесці і намаляваць дзедаў ключ.
СпасылкаПракамэнтаваць

(бяз тэмы) [Лют. 13, 2017|08:13 pm]
Адам Глобус
[Tags|]

*

З мемуараў Евы: “Там яблыку няма дзе ўпасці…”
СпасылкаПракамэнтаваць

navigation
[ viewing | most recent entries ]
[ go | earlier ]